Örneğimiz için 2 adet routerboard, 2 adet wireless kart ve bunlara bağlanabilmek için 2 adet PIGTAIL kullanacağız. Routerboard olarak RB600A ve RB411 serilerini, radio kart olarak RB52H donanımlarını kullanacağız. Bu donanımları www.wireless-turkiye.com [...]]]> ireless 1 ve Wireless 2 yazılarımızdan sonra artık uygulamalarımıza geçmenin zamanı geldi. Bu yazımızda 2 noktayı yani point-to-point (P2P) bağlantı konusunda bir örnek yapacağız.

Örneğimiz için 2 adet routerboard, 2 adet wireless kart ve bunlara bağlanabilmek için 2 adet PIGTAIL kullanacağız. Routerboard olarak RB600A ve RB411 serilerini, radio kart olarak RB52H donanımlarını kullanacağız. Bu donanımları www.wireless-turkiye.com adresinden temin edebilirsiniz.

Çalışmaya başlamadan önce yapımızdan kısaca bahsedelim. Bu yazımızı iyi kavrayabilmek için standart TCP/IP bilgisine ve network yapılandırmasına hakim olmanız önerilir.

P2p Genel Görünüm

Yaklaşık kullanım mantığı yukarıdaki şemada anlatılmaya çalışılmıştır. Bu yapıda işin wireless link kısmı oldukça basittir. Birazdan denememiz sırasında da yapının çok basit bir şekilde çalıştığını göreceksiniz. Fakat işin zor kısmı yani düşünerek önceden planlamamız gereken kısmı bu 2 noktada bulunan networklerin kullanım şeklidir.

A noktamız Ofisimiz, B noktamız şirketimizin bir başka ofisi olsun. Aradaki mesafenin 3 KM ve birbirini fiziksel olarak sorunsuz gördüğünü biliyoruz.

A noktamızda ofisimizin IP networkü 192.168.100.0/24 tür. A noktasındaki internet bağlantısını sağlayan router IP adresi 192.168.100.1 dir. B noktamızdaki networkümüz ise 192.168.200.0/24 tür.

Merkez Ofis Network Ayarları (Access Point Network – AP)
Network 192.168.100.0/24
Gateway 192.168.100.1/24
AP Mikrotik Cihazımızın Ethernet 1 IP adresi 192.168.100.200/24
AP Mikrotik Cihazımızın Wlan1 IP adresi 192.168.150.1/24

2. Ofis Network Ayarları (Client Network – CPE)
Network 192.168.200.0/24
CPE Mikrotik Cihazımızın Ethernet 1 IP adrsi 192.168.200.200/24
CPE Mikrotik Cihazımızın Wlan1 IP adresi 192.168.150.2/24
CPE Mikrotik Cihazımızın Gateway IP adresi 192.168.150.1

Bu yapılandırmada ROUTING NETWORK kullanacağız. Yani 2 ofis birbiri arasındaki trafikleri route edilmiş bir şekilde kullanacak ve böylece karşılıklı erişim yapıldığında tüm cihazlar gerçek ip adresleri ile birbirine bağlanabileceklerdir. Ayrıca bu sayede FIREWALL kuralları ile trafik limitleme gibi özellikleride sorunsuz olarak kullanabileceğiz.

Network bilgisi gerçekten en önemli noktalardan biridir. Genelde sitemizdeki destek bölümüne gelen sorular wireless ayarlarından çok firewall-nat-ip ve routing gibi konulardaki hatalardan kaynaklanmaktadır. Bu nedenle bu örneğimizdeki network yapılandırma kurallarını çok daha dikkatli öğrenmenizi öneririm.

Öncelikle ekipmanlarımızı gözden geçirelim.

Wireless Ekipmanlarımız

Bir adet RB600A ve RB411 kullanıyor, radio kart olarak RB52H kullanıyoruz.

Ekipmanlarımız açık halde

Power kablolarımızı taktıktan sonra Routerboardlarımız 2 defa bip sesi vericek ve güzel mavi ışıkları yandığı sürece sorunsuz çalıştığını gösterecektir.

Dikkat ederseniz anten takmadık. Örneğimizde cihazlar aynı ortamda durdukları için yakın mesafeden antensiz olarak sinyal alışverişinde bulunabileceklerinden anten takma gereği duymadık.

Öncelikle AP olarak yapılandıracağımız Ofis binamızdaki ekipmanın ayarlarını yapacağız.

Öncelikle RB600A cihazına Winbox ile bağlanıyoruz, bağlanırken cat5 bir kablo ile herhangi bir ethernet portuna bağlanıyor, arzından Winbox cihazı üzerindeki tarama butonuna basıyoruz.

Mikrotik Wireless

Tarama butonu LAYER2 ve LAYER3 seviyesinde yani fiziksel network ve IP network üzerinde bir mikrotik cihazı bulduysa biz burada listeleyecektir. Listelenen cihazın MAC-ID adresine tıklıyor ve bağlanıyoruz. Dikkat ederseniz hiç bir ip ayarlaması yapmamıza dahi gerek kalmamış durumdadır.

Mikrotik Wireless

Mikrotik Wireless

Mikrotik Wireless

Bu işlemin ardından AP cihazımızın LAN yani ofis network ip adresini giriyoruz.

Mikrotik Wireless

Ardından AP cihazının DEFAULT GATEWAY yani internet’e erişebilmek için kullanacağı ağ geçidi ip adresini giriyoruz. Bu işlemi yaptıktan sonra cihazımız internet’e ve bulunduğu ofis networkü üzerinde çalışabilecek hale gelmiştir. IP -> ROUTES sekmesinde açılan pencerede + tuşuna basarak yeni ekleme penceresini açıyor ve aşağıdaki bilgileri giriyoruz.

Mikrotik Wireless

Bu ayardan sonra notebook’umuza bağlı olan Cat5 kabloyu sökerek ofis networkümüze takmamız durumunda verdiğimiz IP adresi üzerinden de AP cihazımıza erişebileceğiz. Bu işlemden sonra winbox ile tekrardan network üzerinden cihazımıza erişerek artık WIRELESS ayarlarını yapmaya başlıyoruz.

Wireless ayarlarımızda öncelikle WLAN1 interface’ine gerekli IP adresini ekleyeceğiz.

Mikrotik Wireless

Ardından 2. Ofis networküne ulaşabilmek için gereken ROUTING ayarını ekleyeceğiz.

Mikrotik Wireless

Şuanda OFIS’imiz üzerinden AP cihazı ile CPE noktamıza erişecek hale getirmiş durumdayız. Wireless ayarlarını yapmaya devam edelim. Burada wlan1 interface’i üzerinde çalışacak WIRELESS özelliklerini düzenleyelim. Şimdilik hiç bir güvenlik ayarı yapmadan sadece 2 noktanın bağlanmasını sağlayacağız.

Mikrotik Wireless

SSID bildiğiniz üzere wireless networklerin ismini içeren bilgidir. Aşağıdaki pencereden SSID kısmına MIKROTIK_SIRKETI_AP adını veriyoruz. MODE: AP BRIDGE ve BAND olarak 2.4 B/G seçiyoruz. Frekans(frequency) ayarı olarak önceki yazılarımızda bahsettiğimiz frekans kanallarını görebilirsiniz. Bunlardan herhangi birini seçebiliyoruz. Bu konuda daha önceki yazılarımızı incelemenizi öneririm. DEFAULT AUTHENTICATION ve DEFAULT FORWARD seçeneklerini seçili bırakırsanız CPE cihazı sorunsuz olarak bağlanacaktır. Bu bir güvenlik açığı oluşturmaktadır. Şimdilik sadece bağlantıyı sizlere aktaracağım. Diğer yazılarımızda bu wireless networkünü nasıl güvenli hale getirerek sadece istediğimiz noktaların bağlanmasına izin vereceğimiz üzerinde duracağız. Wireless ayarlarımızı aşağıdaki gibi yaparak devam edelim.

Mikrotik Wireless

Şuanda AP cihazımız hazır durumda, aynı şekilde ilk yaptığımızdaki gibi RB411 cihazımızı bilgisayarımıza direkt olarak CAT5 kablo ile bağlayalım ve bağlanalım.

Ardından aşağıdaki gibi CPE cihazımıza LAN ve Wlan ip adreslerini ekliyoruz.

Mikrotik Wireless

Bu cihazımızın DEFAULT GATEWAY ayarlarınıda ekliyoruz.

Mikrotik Wireless

Şuanda cihazımız 2. Ofis için çalışır durumda. Gelelim WIRELESS ayarları ile bu CPE cihazımızın AP noktamıza yani 1. Ofis’imize bağlanmasına.

Burada az önceki ekranımızın aynısı karşımıza geliyor. Burada işimiz oldukça kolay. MODE olarak STATION seçeceğiz. Yani CPE olacağız. Ardından FREKANS(frequency) ayarını AP cihazımız ile aynı frekansta ayarlıyoruz yani 2.4 Ghz B/G olacak. Bu işlemlerden sonra APPLY butonuna basarak ayarlarımızı uygulayalım. Sonrasında pencerenin sağında bulunan SCAN butonuna tıklıyoruz.

Mikrotik Wireless

Bu butona basmamızın ardından CPE cihazımız kapsama alanında bulunan ve istediğimiz frekans aralığındaki tüm WIRELESS networkleri gösterecektir. Burada bizim şirketimizin networkünü seçiyor ve CONNECT butonuna basıyoruz. Hepsi bu!

Mikrotik Wireless

CPE cihazında Wireless penceresinde en solda R işaretini görüyorsunuzdur. Bu R işareti Ready anlamında ve işlemin sorunsuz çalışır durumda olduğunu göstermektedir.

Mikrotik Wireless

Şuanda 2. Ofisten birinci ofisin network’üne ping atabilirsiniz. Her iki ofisimizdeki bilgisayarlar veya yazıcılara verdiğiniz ip adresleri üzerinden erişebilirsiniz.

Bu ofislerdeki bilgisayarlar arasındaki trafiği limitlemek isterseniz http://www.mikrotik.com.tr/uygulama-1-ofisler-icin-network-paylasimi-nat-dhcp-trafik-limitleme/ adresindeki dökümanımızı incelemenizi öneririm.

Aynı şekilde ofis uygulamaları konusunda da Mikrotik donanımlarını kullanmak isterseniz diğer makalelerimizi incelemenizi öneririm.

İlk olarak wireless nedir? nasıl çalışır sorularınız için http://www.mikrotik.com.tr/wireless-giris/ adresimizi incelemenizi öneririm. Bu sayfamızda wireless teknolojisi hakkında kısa bilgi bulabilir ve konuya [...]]]> Tekrar Merhaba, Wireless konularına geçmeden önce ilk olarak mikrotik firmasının üretmiş olduğu donanımları tanımamız gerekiyor. Bu yazımızda donanımlar hakkında bilgi sahibi olacak ve sonraki uygulamalarda hangi donanımları neden kullandığımıza dair soruları kafamızdan atmış olacağız.

İlk olarak wireless nedir? nasıl çalışır sorularınız için http://www.mikrotik.com.tr/wireless-giris/ adresimizi incelemenizi öneririm. Bu sayfamızda wireless teknolojisi hakkında kısa bilgi bulabilir ve konuya daha hakim olarak devam edebilirsiniz.

Öncelikle Wireless bağlantı şekillerinden bahsedelim.

Point To Point(Noktadan Noktaya) Bağlantı

Noktadan Noktaya bağlantı (P2P – point to point)

Bu modelde karşılıklı 2 noktayı birbirine bağlayabiliyoruz. Bu uygulamada noktalardan biri merkez yani AP(ACCESS POINT) olacaktır. Diğer noktamız ise client(istemci) yani CPE olacaktır.

Point to Multipoint (Tek noktadan çok noktaya) Bağlantı

TekNoktadan Çok Noktaya Bağlantı (P2MP – point to multipoint)

Bu modelde P2P uygulamasındakinden tek fark olarak merkez(AP) noktaya birden fazla client(CPE) erişmektedir.

Backbone + P2MP Bağlantı

Backbone + P2MP Bağlantı

Tek noktadan gelecek olan bağlantıyı pek çok noktaya dağıtmayı hedeflemektedir. Wireless 1 makalemizdeki 2. şeklimizi incelerseniz bu uygulamaya oldukça yakındır. Örnek olarak uzaktaki bir noktaya iletişim kurabilmek için 30 adet farklı uzun mesafe sistem kurmak yerine uzak mesafe için tek bir sistem kurarak yakın noktadan CPE noktalara dağıtmak çok daha doğru bir metoddur.

NSTREME

Bu teknoloji mikrotik tarafından tescil edilmiş ve patent altında korunmakta olan bir teknolojidir. Uygulamada verinin birden fazla anten üzerinde TRANSMIT ve RECEIVE noktalarını ayırmak sureti ile wireless teknolojisinin üst limitlerini aşmayı sağlar. Örnek olarak tek bir wireless kart üzerinden maksimum 54 Mbit kapasite taşımanız mümkün olurken, NSTREME teknolojisi sayesinde 60-70 mbit seviyelerine erişmeniz mümkündür.

WDS – MESH NETWORK – ROAMING

Bu konuda en güzel örnek GSM şebekelerini gösterebiliriz. Örnek olarak cep telefonunuz sürekli açık ve siz şehirler arasında gezmenize rağmen sürekli olarak bağlantınız kesilmeden görüşmeye devam edebiliyorsunuz. Bu gezme sırasında farklı baz istasyonlarına(bizim örneğimizde AP noktaları olarak düşünelim) bağlanarak hem bağlantınız değişmeden hemde kesintisiz olarak iletişimi sürdürebiliyorsunuz.

Bu konuda bir üniversite kampüsü içerisinde kuracağımız wireless wds network sayesinde elinizde notebook’u hiç kapatmadan bir binadan başka bir binaya geçmeniz mümkün oluyor. Bu sayede hem wireless erişiminiz kesilmez, hem IP adresiniz değişmeyeceği için bağlantınız sorun yaşatmaz.

Yukarıdaki örnek bağlantılardan göreceğiniz üzere en üst seviyede 2 tip kullanım modeli bulunmaktadır. AP ve CPE. Mikrotik’in tüm ekipmanları siz nasıl düzenlemek isterseniz hem AP hemde CPE olarak çalışabilmektedir. Amacınıza uygun olan sistemi yapılandırırken donanımların belirlenmesi sırasında kapasite ve kullanımları baz alarak donanım tercih edebilirsiniz.

Bir AP sistemi Routerboard + RADIO KART + ANTEN bileşenlerinden oluşur demiştik. CPE cihazıda aynı parçalardan oluşur. Fakat Cihazın CPE yada AP olarak görev yapacağına Routerboard üzerindeki ROUTEROS işletim sisteminin ayarlarından ihtiyacımıza göre seçerek şekillendirebiliyoruz.

RouterOS Wireless MOD seçimi

Şekilde gördüğünüz üzere bir routerboard ekipmanını 9 farklı kullanıma göre yapılandırmanız mümkündür. Biz şimdilik AP, CPE üzerinde duracak ve donanımları bu uygulamaya göre tanıtacağız.

Mikrotik Uygulama Örneği

Yukarıdaki resimde mikrotik ekipmanları tarafından oluşturulmuş bir set göreceksiniz. Bu seti oluşturan parçalar:

1 adet OUTDOOR KUTU (dış kullanım için rüzgar-sıvı geçirmez kutu)
1 adet RB333 Routerboard (3 adet radio kart ve anten takabiliyoruz)
1 adet 1 adet RADIO KART(board’ın altında kaldığından göremiyoruz)
1 adet PIGTAIL (radio kart’a takılan ve parlak metal ucu ile kutunun dışına monte edilmiş ara kablo)
1 adet ADAPTÖR (18-24-48 volt kapasitelerine göre kullanılacak anten sayısı ve POE mesafesine göre değişir)
1 adet POE dönüştürücüsü(power over ethernet çeviricisi)

Bu şemadaki parçalara 1 adet anten ekledikten sonra sistemi AP yada CPE olarak kullanabilirsiniz.

Mikrotik Wireless RB333 + RB52H

Bu resimdede bir üsttekinden farklı olarak toplamda 3 adet RADIO KART takılmış ve 3 tane anten girişi oluşturulmuştur. Bu cihazı 1 noktadan erişim almak, 2 farklı noktaya erişim vermek üzere veya 2 noktadan erişim almak 1 noktaya erişim vermek yada 3 noktaya erişim vermek üzere düşünebiliriz.

Yukarıdaki örneklerden sonuç olarak her noktadan noktaya veri taşıma işi yapacağımızda her nokta için mutlaka en az 1 adet RADIO KART ve 1 adet ANTEN ihtiyacımız oluyor. Fakat ROUTERBOARD konusunda modeline göre 1-4 arasında RADIO KART girişi bulunan kartları tercih ederek daha az ROUTERBOARD kullanabiliyoruz.

Anten konusu ise kendi içerisinde ayrı özellikleri olan bir konudur. Antenler PANEL, DIRECTIONAL, OMNI DIRECTIONAL, SECTORAL olarak ayrılırlar. Panel ve directional antenler 5-6 derecelik açılar ile yayın yapar ve yayın alırlar, bu sayede uzun mesafelere sinyal taşıyabilirler. P2P noktalarda panel ve directional antenler tercih edilir. OMNI antenler ise 360 derecelik yayın alanına sahiptirler. Bu nedenlede kısa mesafelerde çalışabilmektedirler. Sectoral antenler ise 30-45-60-90-120-180 derecelik açılara göre yayın yapabilirler. Açı ne kadar büyürse yayın mesafesi kısalacaktır.

Şimdi Routerboard model ve özelliklerine değineceğiz. Aşağıda sadece güncel ve son çıkmış olan kart modellerine değineceğim. Daha eski kartlar ve kullanımları es geçiyorum. Level olarak belirttiğimiz değerlerin içeriklerini Mikrotik Lisansları başlıklı yazımızdan inceleyerek kapsamlarını görebilirsiniz.

Routerboard 411A (RB411A):1 radio kart ve ethernet, 300mhz cpu, 64mb ram, NAND disk, LEVEL 4.
Kısa mesafeli ve normal trafik taşınması gereken noktalarda P2P çözümleri için AP/CPE olarak kullanabilirsiniz.

Routerboard 411AH (RB411AH): 1 radio kart ve ethernet, 680mhz cpu, 64mb ram, NAND disk, LEVEL 4.
Uzun mesafeli ve yüksek trafik taşınması gereken noktalarda P2P çözümleri için AP/CPE olarak kullanabilirsiniz.

Routerboard 433 (RB433): 3 radio kart ve ethernet, 300 mhz cpu, 64mb ram, NAND Disk, LEVEL 4.
Kısa mesafeli ve düşük trafik taşımayı planladığınız wireless projelerinizde tercih edebilirsiniz. 3 anten takabiliyoruz.

Routerboard 433AH (RB433AH): 3 radio kart ve ethernet, 680mhz cpu, 128mb ram, NAND, MSD Disk, LEVEL 5:
Bu sistem şuandaki en iyi performansa sahip Wireless AP/CPE sistemidir. Micro SD Disk takabilirsiniz. Uzun mesafe ve yüksek trafik taşıma performansı sayesinde en iyi kapasiteyi sunar.

Routerboard 493AH (RB493AH): 3 radio kart, 9 10/100/1000 Mbit Ethernet port, 680mhz cpu, 128mb ram, NAND, MSD Disk, LEVEL 5.
Bu cihaz ofis ve datacenter uygulamaları için biçilmiş kaftandır. Ofis networkünün yönetimi ve aynı cihaz üzerinden wireless erişimi sağlanarak güvenlik takibi yapılabilmesini sağlar. Özel indoor kullanım kutusu sayesinde oldukça şık donanımdır.

Routerboard 600A (RB600A): 4 radio kart, 3 10/100/1000 Mbit Ethernet port, 400mhz cpu, 128mb ram, NAND Disk, LEVEL 4.
4 anten gereken projeler için uygun çözümdür.

Anakartlarımızı tanıttıktan sonra üzerine takabileceğimiz radio kart ekipmanlarınıda iletelim.

RB52: 100mw kapasiteli MPCI(miniPCI) radio kartıdır.

RB52H: 350mw kapasiteli MPCI(miniPCI) radio kartıdır.

Örnek kullanımlar:

İlk örneğimizde tek bir P2P çalışmasını düşüneceğiz. Aradaki mesafe 4-5 km ve taşımak istediğimiz trafik 20 mbit kapasitelerinde olursa:her bir nokta için 1 adet RB411A, 1 adet RB52 yeterli olacaktır. Setimizi tamamlamak için KUTU + PIGTAIL + ADAPTÖR + POE ÇEVİRİCİ almayı unutmamalıyız.

Eğer mesafe ve kapasitemiz artarsa bu durumda RB411AH seçmenizi öneririz.

İkinci örneğimizde ofisimizde bulunan noktadan birbirine zıt 2 farklı noktaya erişim vermek istersek. Bu uygulama P2MP olacaktır. Bu durumda ilk örnekteki setlerden 2 adet CPE noktalarımız için almamız gerekiyor. MErkez yani AP noktamız için ise daha fazla radio kart takabileceğimiz bir ana kart tercih etmemiz gerekiyor. Örnek olarak RB433 veya RB433AH kartlarını tercih edebiliriz.

Üçüncü örneğimizde ise biraz daha karmaşık bir şema çıkartalım karşımıza.

Örnek 3

Bu örnekte ise merkez noktamızdan P2P ile bir baz istasyonumuza veri taşıyoruz. Baz istasyonumuz üzerinde ise 3 adet sektörel anten kullanarak kapsama alanımızı genişletebiliriz. Baz istasyonu noktamızda RB600A veya 2 adet RB433AH kullanarak fazla anten sayımıza uygun cihazları sağlayabiliriz. CPE noktalarında ise yüklü miktarda trafik kullanacaksak RB433AH, düşük trafik taşıyacaksak RB411A serilerini seçmeniz uygun olacaktır.

Bu cihazları sponsorlarımızdan http://www.wireless-turkiye.com firmasından temin edebilirsiniz.